martes, 9 de noviembre de 2010

O Papa por mal camiño

Téñome por moi respectuoso coa igrexa, teño moi bós amigos curas e a miña experiencia como músico cantor de misas, intensa durante moitos anos da miña vida por diversas parroquias de Vigo,Mos,Porriño ou Ponteareas foi gratificante.Teño tamén-creo- unha grande sensibilidade e outra vez respecto pola moita xente que sinte de verdade a fe e ten na igrexa unha fonte de ilusión e alimento espiritual a diario...todo isto non quita para que reciba con moito desacougo as manifestacións do Pontífice na súa visita a Santiago...non podo comprender, ou si, como se pode dicir "gratuitamente" que España é un país prácticamente poseído polo demo no que o laicismo por unha sorte de maxia inexplicable apodérase día a día da xente...comparando ademáis o que pasa agora co que pasou nos anos trinta antes da guerra civil...Eu non daba crédito...por que non hai unha reflexión das causas de ese laicismo en España?, non terán que ver algo os católicos nisto?non podería facer unha chamada ós fieis para que convenzan os seus veciños laicos de que "hai outro camiño"?, onde está esa chamada ó apostolado no que se basea o cristianismo? que fan os cristiáns en España por captar adeptos?que fan ben ou mal os políticos máis achegados o catolicismo neste país?,que fan os curas,bispos e arzobispos españois que non son quen de estabilizar cando menos o número de fieis?que temas afastan á igrexa católica da xente na actualidade?...
O evanxeo ten episodios ben claros que teñen pouco que ver có talante papal nesta viaxe á península ibérica."quen esté libre de pecado que tire a primeira pedra", "a parábola do fillo pródigo","o episodio da muller adúltera" e outros moitos mostran unha filosofía cristián da comprensión e o perdón ainda para aqueles que con máis claridade viven no "pecado",por iso non podo comprender como o representante divino lonxe de perdoar ós pecadores parece que non ten problema en incitar a tirar a primeira pedra, xusto o que Xesucristo evitou sempre....pero é que ademáis en España a igrexa ten unha historia recente moi particular que "quizais" explica en parte o presente, porque noutros lugares a igrexa está situada a carón dos que sofren, na España de Franco, onde estaban?, onde están agora?

lunes, 27 de septiembre de 2010

Quen canta no teu fogar?

A pregunta que serve de título as seguintes reflexións pode ter, e ten, múltiples intencións, porque un fogar no que se canta habitualmente é un fogar sen dúbida no que a música ocupa un lugar porque se da o clima axeitado.

Fai agora dez anos fixen unha enquisa ó meu alumnado de secundaria sobre este particular.O achádego foi comprobar como en dous de cada dez fogares( no 20% do total) ningúen cantaba, o que xa me preocupou daquela e provocou que escribira e publicara un artigo.Acabo de facer outra enquisa o meu alumnado nun centro de secundaria que dista tres mil metros do outro.O resultado é francamente abraiante por negativo xa que os alumnos declaran que ninguén canta no seu fogar na metade dos casos...Que está pasando?...Podemos aquí dar varias e razoables explicacións pero o pior é que o resultado é o que é: a paulatina desaparición do hábito de cantar nas familias do noso país.Esta sociedade do benestar para algúns máis que para outros, provoca en tódolos ámbetos, o musical incluido, o consumo pasivo e menos dende logo a creatividade, o arte, a música, a canción.Hai que estar todo o día cos auriculares nas ourellas intentando escoitar os centos de melodías que un pode baixar pola rede, pero cantar é algo que só poden facer profesionais...A desaparición do hábito de cantar é un síntoma máis da enfermidade desta sociedade, os profesores de música temos agora máis razón de ser que nunca porque quizais podemos ser os únicos que provoquen esa actividade nas vidas dos nenos e nenas- homes e mulleres do futuro-a mín non me gustaría que os meus netos viviran nun fogar onde ninguén cantara nunca.E a vós?

sábado, 25 de septiembre de 2010

ANA KIRO : A ESTRELA DO POP GALEGO



Non tiven a oportunidade de coñecer persoalmente a Mª Dolores Casanova (Ana Kiro), pero dende que decidín investigar a fondo as gravacións da música galega a miña percepción desta muller mudou totalmente...No ambiente quizais "purista" ou máis achegado á música tradicional ou folk, a música lixeira galega encarnada perfectamente na súa vertente feminina en Ana Kiro, non tiña demasiados entusiastas. É certo que nos finais da época franquista o pop galego podía actuar de contrapeso a esa canción galega de protesta visible no colectivo de "Voces Ceibes", pero tamén é certo que os artistas galegos que libremente elixiron a vía Pop para manifestar a súa galeguidade non eran en absoluto colaboradores políticos da ditadura ainda que esta poidera usalos nalgún momento, Bernardo Xosé (agora membro do grupo "A Roda") pode ser outro exemplo deste comentario, el mesmo confesoume como ser "popeiro galego" naqueles tempos significaba certo ninguneo cara a eles por parte dos que crían naquel contexto que había que ser belixerante cantando en galego...Sexa así ou non eu fun coñecendo pouco a pouco a realidade sonora, musical e artística desta muller grazas as moitísimas gravacións que dela se teñen editado, primeiro con Belter, logo con Olympo e despois con outras e por ela mesma.No meu arquivo é a que ten o primeiro posto de edicións discográficas na música galega xa que a día de hoxe contabilizo 41 edicións discográficas distintas, prácticamente o dobre que outro exemplo da música galega senlleiro: Milladoiro.Así as cousas non queda máis remedio que recoñecer obxectivamente a Ana Kiro o seu gran peso específico no apartado Pop feminino no que ela é a estrela sin paliativos na historia da música galega.O marxe de gustos ou afinidades a súa aportación á música e a cultura galegas ten unha trascendencia indiscutible e será sempre unha referencia inexcusable.Grazas Ana Kiro.Seguirás con nós para sempre.
Xaime Estévez
















jueves, 16 de septiembre de 2010

SOTO DEL REAL

Si me preguntaran cuál ha sido la experiencia pedagógica más especial en mis casi 30 años de profesión seguramente tendría que hablar de Soto del Real.En el verano de 2008 fui invitado por la Dra. Pilar Lago a participar en los cursos organizados por ella y por la UNED en este centro penitenciario madrileño, y así "tuve ocasión" de entrar por vez primera en una cárcel.Tenía que impartir unas sesiones sobre historia de la música y música popular a un auditorio formado por internos de ese centro en dos días consecutivos.No tenía ningún tipo de experiencia previa al respecto ni prejuicios de ningún tipo por lo que quizás viví especialmente esas jornadas.
Lo primero que llama la atención y te hace consciente de que accedes a un lugar diferente son los diversos controles por los que tienes que pasar (tres si mal no recuerdo) para por fin llegar al interior, recuerdo que tuve problemas para poder introducir la zanfona por las puertas giratorias. Una vez dentro y con el alumnado dispuesto a escuchar te percatas de que su aspecto es "normal" y hasta refinado en algunos casos y piensas que no es tan difícil-sino más bien todo lo contrario- que alguien se desvíe por alguna senda equivocada en un momento de su vida y vaya a parar ahí por un tiempo lo que te hace reflexionar y pensar
también que fuera habrá mucha gente que haya hecho más "merecimientos" que los que allí estaban en ese momento...
Supongo que el hecho de asistir a ese curso de sensibilización musical les estaba sirviendo para alcanzar lo antes posible la libertad y su reinserción, el caso es que a pesar de lo que estoy comentando había matices que hacían distinto aquel curso de otros a los que haya asistido.
Primero, que nadie tenía prisa por marchar de las sesiones lo que, podeis suponer, motiva un montón al docente porque le eleva automáticamente su autoestima profesional.Estaba claro que mi presencia allí era algo así como un viento de libertad y también caí en la cuenta de que en esos momentos ellos se sentían "libres" en aquella actividad que les hacía olvidar su cautividad, cautividad que seguramente volverían a recordar en el momento que saliesen de la charla .
Segundo, el interés que en general mostraban por lo que estaban escuchando, haciendo preguntas muy pertinentes y dejándome comprobar como algunos de ellos poseían un nivel cultural alto previo o adquirido allí mismo.Preguntas que continuaban una vez terminaba oficialmente el tiempo del curso. Recuerdo también que les impactó el sonido y plasticidad de la zanfona, instrumento que utilicé tanto para la sesión de historia de la música como para la de música popular.
Tercero, la participación en las actividades propuestas, especialmente en las que invitaban a cantar y a bailar.La profesora Pilar Lago supo magistralmente conducir sus sesiones (en las que yo también participé como un alumno más)y más de uno pasó de la perplejidad al regocijo de estar bailando con compañeros y compañeras (y con los profesores) en una auténtica fiesta que les estaba haciendo gozar de un día distinto y cercano quizás a los que les gustaría pasar en un futuro fuera de allí.
Me comentaron una vez que concluí mis clases que entre el alumnado había quien estaba a punto de salir y otros que cumplían condena por cuestiones muy serias, yo desde luego siempre les deberé gratitud a todos y a la Dra. Pilar Lago por haberme permitido compartir con ellos mi libertad.

martes, 14 de septiembre de 2010

A Gaita no Eido da Música 23 aniversario



Vai unha referencia do meu primer libro publicado xa que me pediron esta información.O libro que xa cumpre os 23 aniños é un referente ineludible na bibliografía para gaita galega existente e un material pedagóxico plenamente vixente na actualidade.Espero que siga sendo útil moito máis tempo.

A gaita no eido da música
Xaime Estévez Vila
Editorial
Vigo. Auto-edición, 1987
Descripción
Rústica; 180 páxs.; 21 x 30
ISBN / ref
84-404-0315-1
Sinopse
Este libro xorde da experiencia docente no Conservatorio Superior de Música de Vigo onde Xaime Estévez exerceu a docencia deste instrumento entre 1983 e 1988, substituíndo o que foi primeiro mestre de gaita galega dun Conservatorio Henrique Otero. Historicamente é o primeiro método para o ensino da gaita que trata sistematicamente aspectos didácticos e musicais específicos como por exemplo o manexo de fol ou a escritura correcta para gaita. Todas as pezas propostas en catro niveis de dificultade foron testadas pedagoxicamente nas súas propias clases polo que a súa pertinencia como repertorio pedagóxico é clara, sendo bibliografía xa clásica e imprescindible para calquera interesado na aprendizaxe da gaita con total vixencia e uso actual pese a terse editado por primeira vez no ano 1987 cando o profesor Estévez contaba só con vintetrés anos de idade.
Rubrican a importancia cultural e pedagóxica deste traballo a portada principal elaborada polo artista Francisco Mantecón, os gravados interiores polo pintor Miguel Fernández, a presentación feita no seu día deste libro polo insigne Xosé Filgueira Valverde, e o feito de estar prologado polo musicólogo José López Calo quen di literalmente:
“Este libro nació de las clases del autor en el Conservatorio de Vigo. Y este hecho explica la característica general del mismo : La claridad pedagógica que, justo es confesarlo, sobresale ampliamente respecto de otros métodos similares”.
(actualmente pola rede creo que podedes conseguilo en Arco Iris, Andel ou Limiar)

domingo, 22 de agosto de 2010

Amplificación Non Grazas/ No Gracias

AMPLIFICACIÓN, NON GRAZAS


Onte asistín a un festival de bandas de música : Bembribe, Matamá e Belesar foron as participantes, bandas populares que demostran a gran calidade da afección musical na nosa comarca, a profesionalidade dos seus directores e o ridículo que supón que o sur de Galicia careza dunha agrupación profesional de músicos ou dito de outro modo que a gran cidade galega, Vigo , permitase carecer dela. Esperemos que a algún político se lle ilumine a cabeza e poda levar a cabo esta asignatura pendente da cultura nas Rías Baixas…Pero agora non quero afondar nese tema, senón no pracer para os meus ouvidos que supuxo escoitar sen intermediarios-sen equipo de son ou amplificación-a interpretación das citadas bandas de música. Foi posible distinguir pianísimos, crescendos, diminuendos, unha gama riquísima de timbres e comprobar como a interpretación proposta por cada director se corrrespondía coa intención do colectivo de músicos. Ata os moitos aplausos que houbo do medio millar de espectadores soaban doutro xeito…é que ultimamente estamos demasiado habituados a escoitar todo coa mediación do equipo de son correspondente e que, creo, podería sobrar en bastantes ocasións para goce dos melómanos.
Evidentemente existen instrumentos que foron creados por e para ser amplificados. Unha guitarra, un sintetizador ou un baixo eléctricos necesitan esta intermediación para a súa existencia e se acompañan a unha voz, pois necesariamente ésta precisa de amplificación.

Pero creo que esquencemos que a meirande parte dos instrumentos convencionais foron diseñados para tocar sen ela, simplemente porque non contaban con ese “invento” chamado electricidade que ata ben entrado o século XX practicamente non afectou á actividade musical.Un acordeón, un saxo, unha trompeta, un clarinete, a percusión,… non precisan en absoluto de ser amplificados, o mesmo que os instrumentos de corda que o único que precisan é un espacio axeitado para seren escoitados. A pesares das apariencias a amplificación sonora non “mellora” en ningún caso o son orixinal xa que distorsiona (para ben ou para mal) a interpretación orixinal, esto permite que en moitas ocasións as gravacións dos distintos grupos supere ou non a estos grupos en directo o que na miña opinión pode considerarse unha distorsión ou ata un fraude para o disfrute da arte musical.Eu mesmo que participo nun grupo de música tradicional que non precisa en principio de amplificación, estou comprobando a tortura que supón someterse ás probas de son para soar sempre peor que en acústico… Evidentemente os miles de euros de gasto que supón por actuación os equipos de son poderían evitarse en moitos casos. O público tería que acostumarse a manterse máis en silencio, pero a cambio a maxia do son orixinal e en directo podería pasearse polos seus ouvidos. Tamén está claro que é fundamental adaptar a ubicación do auditorio e o número de público ás características da música e deste xeito ir gañando espazos para a boa música onde sen intermediarios o espectador e o músico poidesen interaccionar libremente. O sinto pero a espectacularidade dós decibelios nos espectáculos de moda non vai comigo, non teño dentro dos meus obxectivos levar un audífono antes dos cincuenta, nin comcisión por contratar a un equipo de son. Non ten máis razón quen más berra, nin a mellor música é a que soa máis forte.



AMPLIFICACIÓN, NO GRACIAS(castellano)


Ayer asistí a un festival de bandas de música : Bembribe, Matamá y Belesar fueron las participantes, bandas populares que demuestran la gran calidad de la aficción musical en nuestra comarca, la profesionalidad de sus directores y el ridículo que supone que el sur de Galicia carezca de una agrupación profesional de músicos o dicho de otro modo que la gran ciudad gallega, Vigo , se permita carecer de ella. Esperemos que a algún político se le ilumine la cabeza y pueda llevar a cabo esta asignatura pendiente de la cultura en las Rías Bajas…Pero ahora no deseo profundizar en ese tema, sino en el placer para mis oídos que supuso escuchar sin intermediarios-sin equipo de sonido o amplificación-la interpretación de las citadas bandas de música. Fue posible distinguir pianísimos, crescendos, diminuendos, una gama riquísima de timbres y comprobar como la interpretación propuesta por cada director se corrrespondía con la intención del colectivo de músicos. Hasta los muchos aplausos que hubo del medio millar de espectadores sonaban de otra manera…y es que últimamente estamos demasiado habituados a escuchar todo con la mediación del equipo de sonido correspondiente y que, creo, podría sobrar en bastantes ocasiones para goce de los melómanos.
Evidentemente existen instrumentos que han sido creados por y para ser amplificados. Una guitarra, un sintetizador o un bajo eléctricos necesitan esta intermediación para su existencia y si acompañan a una voz, pues necesariamente ésta precisa de amplificación.

Pero creo que nos hemos olvidado de que la mayoría de los instrumentos convencionales han sido diseñados para tocar sin ella, sencillamente porque no contaban con ese “invento” llamado electricidad que hasta bien entrado el siglo XX prácticamente no afectó a la actividad musical.Un acordeón, un saxo, una trompeta, un clarinete, la percusión,… no precisan en absoluto de ser amplificados, lo mismo que los instrumentos de cuerda que lo único que precisan es un espacio adecuado para ser escuchados. A pesar de las apariencias la amplificación sonora no mejora en ningún caso el sonido original ya que distorsiona (para bien o para mal) la interpretación original, esto permite que en muchas ocasiones las grabaciones de los distintos grupos supere o no a estos grupos en directo lo que en mi opinión puede considerarse una distorsión o hasta un fraude para el disfrute del arte musical.Yo mismo que participo en un grupo de música tradicional que no precisa, en principio, de amplificación estoy comprobando la tortura que supone someterse a las pruebas de sonido para sonar siempre peor que en acústico… Evidentemente los miles de euros de gasto que suponen por actuación los equipos de sonido podrían evitarse en muchos casos. El público tendría que acostumbrarse a mantenerse más en silencio, pero a cambio la magia del sonido original y en directo podría pasearse por su oído. También está claro que es fundamental adaptar la ubicación el auditorio y el número de público a las características de la música y de esta manera ir ganando espacios para la música en donde sin intermediarios el espectador y el músico pudiesen interaccionar libremente. Lo siento pero la espectacularidad de los decibelios en los espectáculos de moda no va conmigo, no tengo dentro de mis objetivos llevar un audífono antes de los cincuenta, ni comisión por contratar a un equipo de amplificación. No tiene más razón quien más grita, ni la mejor música es la que suena más fuerte.

domingo, 1 de agosto de 2010

"O ceguiño de Peinador"

Coa crise e a reducción salarial hai que facer de todo para chegar a fin de mes.Saúdos e bó verán.
http://www.youtube.com/watch?v=Z3gx8nLXl28